Amsterdamse Ontmoetingscentra

Zorgen voor mensen met dementie is een zware taak. Uit onderzoek blijkt dat Amsterdammers met dementie nauwelijks de deur uitkomen en dat hun familieleden (mantelzorgers) vaker kampen met gezondheidsproblemen. In onze speciale ontmoetingscentra kunnen de familieleden even worden ontlast en ondersteuning krijgen, terwijl hun familielid met dementie deelneemt aan activiteiten, gaat wandelen met een vrijwilliger of samen luncht met andere bezoekers.

Al in 1993 start er in Amsterdam een speciaal ontmoetingscentrum voor mensen met dementie en hun mantelzorger(s). Bij Combiwel zijn er twee Amsterdamse Ontmoetingscentra (AOC’s). In Noord zit het AOC in Huis van de Wijk De Meeuw, in Zuid in multifunctioneel centrum De Edelsteen. Vanuit beide centra wordt regionaal gewerkt. Een deel van het succes komt voort door de laagdrempelige huisvesting in een Huis van de Buurt/Wijk locatie. Hier zijn de deelnemers niet geïsoleerd op basis van hun probleem, hebben zij vanzelfsprekender contact met anderen, kunnen zij – waar mogelijk – aanhaken bij reguliere activiteiten en melden vrijwilligers zich gemakkelijker aan om iets voor de deelnemers te betekenen.

AOC De Pijp in De Edelsteen
Smaragdplein 3-5, 1074 HA Amsterdam.
Contactpersoon: Joke Bos, telefoon 020-6624754, e-mail j.bos@combiwel.nl

AOC Noord in Huis van de Buurt De Meeuw
Motorwal 300, 1021 PH Amsterdam
Contactpersoon: Katrien van Haaster, tel 06-41522383/06-57597947, e-mail k.vanhaaster@combiwel.nl

informele-respijtzorg_webformaatDe financiering is grotendeels geregeld via de Wet Maatschappelijke Ondersteuning, maar er zijn ook ook deelnemers die hun Persoonsgebonden budget inzetten voor deze ondersteuning. De mantelzorgondersteuning in Zuid wordt mede gefinancierd met een subsidie van het stadsdeel. Deze vorm van ondersteuning is relatief goedkoop. Door de aandacht en activiteiten in de AOC’s kunnen deelnemers langer zelfstandig blijven wonen, wordt er minder een beroep gedaan op eerste- en tweedelijns gezondheidszorg of op andere vormen van opvang of hulpverlening. Voordelig is ook, dat de centra gebruik maken van de inzet van veel vrijwilligers en gehuisvest zijn in bestaande voorzieningen in de wijk.

In het kader van de ontwikkeling ‘ontmoetingscentra 3.0’ wordt er aandacht besteed aan de koppeling van drie vormen van ‘ondersteuning op maat’: DemenTalent, Dementelcoach en STAR-educatie. Via DemenTalent kunnen mensen met dementie als vrijwilliger actief blijven deelnemen aan zinvolle activiteiten in de samenleving. Dementelcoach biedt mantelzorgers telefonische ondersteuning op maat bij problemen die zij zelf ervaren. STAR e-learning is een internet-cursus voor mantelzorgers, vrijwilligers en professionals over dementie, begeleiding en zorg.

In beide AOC’s zijn er gespreksgroepen voor mantelzorgers en kinderen van de deelnemers. Ex-mantelzorgers houden nog contact met elkaar door in het AOC bijeen te komen. Zij organiseren dit zelf en het AOC faciliteert.

Deze vorm van ondersteuning wordt hoog gewaardeerd, zowel door de deelnemers als door hun familie of mantelzorgers. Dat zij er beiden baat bij hebben blijkt niet alleen uit de vraag naar deze dienst, maar ook uit herhaald wetenschappelijk onderzoek. Daarin wordt aangetoond dat de deelnemers minder gedrags- en stemmingsproblemen ervaren en meer zelfwaardering ontwikkelen, dat familie en mantelzorgers zich competenter voelen en dat mantelzorgers die er alleen voor staan minder gezondheidsklachten ervaren. Bovendien blijkt verpleeghuisopname aantoonbaar uitgesteld te kunnen worden. (Onderzoek R. Droes, VU-Medisch Centrum Amsterdam)

Link naar interessant artikel over dit onderwerp op de website van Movisie: AOC inspirerend voorbeeld van dagbesteding